ઓફિસના ફ્લોર પર હંમેશા એક અજીબ શાંતિ રહેતી.
કમ્પ્યુટરના કીબોર્ડની અવાજ, ફોનની રિંગ અને લોકોની હળવી વાતો — બધું મળીને એવું લાગતું, જાણે દરેક માણસ પોતાની જ લડાઈ લડી રહ્યો હોય.
આ ફ્લોર પર બે નામ બહુ ઓળખાતા હતા —
મહેશ અને રમેશ.
બન્ને એક જ ટીમમાં હતા, એક જ ડિપાર્ટમેન્ટમાં,
પણ તેમની ઓળખ અલગ હતી.
મહેશ કામ કરતો હતો.
રમેશ ઓળખ બનાવતો હતો.
સવારે ઓફિસ ખૂલતા જ મહેશનું દિવસ શરૂ થઈ જતું.
ફોન કોલ્સ, ગ્રાહકો સાથે મુલાકાત, સાઇટ વિઝિટ, પ્રોપર્ટી ચેક, દસ્તાવેજોની તપાસ —
એના દિવસમાં આરામ માટે કોઈ જગ્યા નહોતી.
રમેશ meanwhile ઓફિસમાં બેઠો રહેતો.
ક્યારેક મીટિંગમાં દેખાતો,
ક્યારેક મેનેજર સાથે ચા પીતા જોવા મળતો.
કોઈ ફાઇલમાં પ્રોબ્લેમ આવે તો એક જ જવાબ મળતો —
“આ Mahesh જોઈ લેશે.”
પણ એક દિવસ મહેશ માટે ખાસ હતો.
ઘણા દિવસોની મહેનત પછી તેને એક મોટી લોનની ફાઇલ મળી.
ગ્રાહક વિશ્વાસથી ભરેલો હતો,
પણ ફાઇલ જોખમથી ભરેલી હતી.
પ્રોપર્ટીના કાગળોમાં ખામી હતી,
જૂના રેકોર્ડ્સ અધૂરા હતા,
અને કાનૂની પ્રશ્નો એક પછી એક ઊભા થઈ રહ્યા હતા.
સામાન્ય રીતે આવી ફાઇલને લોકો ટાળતા,
પણ મહેશે એને સ્વીકારી.
એણે વકીલોની ઓફિસના ચક્કર લગાવ્યા,
સરકારી કચેરીઓમાં લાંબી લાઈનોમાં ઊભો રહ્યો,
ગ્રાહકને સમજાવ્યો,
અને એક એક ડોક્યુમેન્ટ ધીરજપૂર્વક સુધાર્યો.
દરેક દિવસ સાથે ફાઇલ મજબૂત બનતી ગઈ,
અને મહેશ વધુ થાકતો ગયો.
અંતે એ દિવસ આવ્યો,
જ્યારે ફાઇલ મીટિંગમાં રજૂ થવાની હતી.
કોન્ફરન્સ રૂમમાં બધા સિનિયર અધિકારીઓ બેઠા હતા.
ટેબલ પર ફાઇલ મુકાઈ.
મેનેજરે ફાઇલ ખોલી અને કહ્યું,
“આ બહુ strong case છે. રમેશે બહુ સરસ BV કરી છે.”
રૂમમાં હળવી તાળી વાગી.
રમેશ શાંતિથી બેઠો હતો,
મોઢા પર ગંભીર અભિવ્યક્તિ,
જાણે બધું એની જ મહેનત હોય.
મહેશ પાછળની ખુરશી પર બેઠો હતો.
એના હોઠ પર એક નાની સ્માઈલ આવી.
એ સ્માઈલ ખુશીની નહોતી,
ન ગુસ્સાની.
એ સ્માઈલ હતી —
યાદોની.
એને યાદ આવી ગયું —
ગરમ બપોરમાં કરેલી સાઇટ વિઝિટ,
વકીલની ઓફિસમાં પસાર કરેલી રાત,
ગ્રાહકની ચિંતા ભરેલી આંખો,
અને પોતાની થાકેલી આંગળીઓ.
એ જાણતો હતો,
આ ફાઇલ એની છે.
પણ કોર્પોરેટ દુનિયામાં
કામ કરતાં નામ વધારે મહત્વનું હોય છે.
મીટિંગ પૂરી થઈ.
લોકો બહાર નીકળ્યા.
રમેશને અભિનંદન મળ્યા.
મેનેજરે એની પીઠ થપથપાવી.
મહેશ શાંતિથી ઊભો થયો.
એને કોઈને કંઈ કહેવાની જરૂર લાગી નહીં.
ટેબલ પર એક નવી ફાઇલ પડી હતી.
મહેશે એને ઉઠાવી.
ફાઇલના કવર પર હાથ ફેરવ્યો
અને ધીમેથી આગળ વધ્યો.
કારણ કે મહેશ જેવા લોકો
તાળીઓ માટે કામ નથી કરતા,
પણ કામ માટે કામ કરે છે.
અને કોર્પોરેટ ચક્કરમાં,
કેટલાક લોકો નામ બને છે,
અને કેટલાક લોકો —
કામ.
અને અંત માં
ઓફિસના શાંત કોરિડોરમાં,
ફાઇલોના ભાર નીચે,
એક નામ હતું — મહેશ,
જે બોલતો ઓછું,
પણ કામથી ઓળખાતો વધારે.
સોર્સિંગની દોડમાં,
ગ્રાહકના સપનાઓને
ફાઇલના કાગળોમાં ગૂંથી,
દરેક સહી પાછળ
એની મહેનત છુપાયેલી હતી.
બીજા ખૂણે બેઠો હતો રમેશ,
જેના હાથમાં કામ ઓછું,
પણ નામમાં વજન વધારે.
મીટિંગના રૂમમાં,
જ્યારે સફળતાના શબ્દો વાગ્યા,
ત્યારે વખાણના ફૂલો
રમેશના નામે વરસ્યા.
મહેશ શાંતિથી બેઠો રહ્યો,
મોઢા પર નાની સ્મિત,
જેમાં ખુશી પણ હતી
અને હળવો દુઃખ પણ.
એને યાદ આવ્યું —
રાતના મોડા કલાકો,
વકીલો સાથેની દોડધામ,
પ્રોપર્ટીના દસ્તાવેજોમાં છુપાયેલા પ્રશ્નો,
અને દરેક સમસ્યા પાછળ
એની ઝીદ્દ.
પરંતુ કોર્પોરેટ જગતનું સત્ય એવું હતું —
જે દેખાય છે,
એ જ વેચાય છે,
અને જે કરે છે,
એ ઘણીવાર છુપાઈ જાય છે.
મહેશ જાણતો હતો,
કે ઓળખ મળવી મહત્વપૂર્ણ છે,
પણ આત્મસન્માન
એનાથી પણ વધારે જરૂરી છે.
એણે કોઈ ફરિયાદ કરી નહીં,
કોઈ દલીલ આપી નહીં,
ફક્ત ફાઇલ બંધ કરી,
અને નવી ફાઇલ ખોલી.
કારણ કે એને ખબર હતી —
આ દુનિયામાં,
દરેક સફળતા પાછળ
કોઈ મહેશ ઉભો હોય છે,
જેને તાળી નહીં,
પણ જવાબદારી મળે છે.
અને સમય…
સમય એક દિવસ જરૂર પૂછશે —
સફળતાનો સાચો હકદાર કોણ હતો?
ઓફિસના શાંત કોરિડોરમાં,
ફાઇલોના ભાર નીચે,
એક નામ હતું — મહેશ,
જે બોલતો ઓછું,
પણ કામથી ઓળખાતો વધારે.
દરરોજ સવારે,
નવા ટાર્ગેટ અને જૂના દબાણ વચ્ચે,
એ પોતાની ઓળખ શોધતો,
અને જવાબદારીઓની લાંબી યાદી
એના ખભા પર મૂકતો.
સોર્સિંગની દોડમાં,
ગ્રાહકના સપનાઓને
ફાઇલના કાગળોમાં ગૂંથી,
દરેક સહી પાછળ
એની મહેનત છુપાયેલી હતી.
બીજા ખૂણે બેઠો હતો રમેશ,
જેના હાથમાં કામ ઓછું,
પણ નામમાં વજન વધારે.
મીટિંગના રૂમમાં,
જ્યારે સફળતાના શબ્દો વાગ્યા,
ત્યારે વખાણના ફૂલો
રમેશના નામે વરસ્યા.
શબ્દો applause બન્યા,
અને applause રાજકારણમાં ફેરવાયા,
જ્યાં સત્ય કરતા
છબી વધુ મહત્વની હતી.
મહેશ શાંતિથી બેઠો રહ્યો,
મોઢા પર નાની સ્મિત,
જેમાં ખુશી પણ હતી
અને હળવો દુઃખ પણ.
એને યાદ આવ્યું —
રાતના મોડા કલાકો,
વકીલો સાથેની દોડધામ,
પ્રોપર્ટીના દસ્તાવેજોમાં છુપાયેલા પ્રશ્નો,
અને દરેક સમસ્યા પાછળ
એની ઝીદ્દ.
પરંતુ કોર્પોરેટ જગતનું સત્ય એવું હતું —
જે દેખાય છે,
એ જ વેચાય છે,
અને જે કરે છે,
એ ઘણીવાર છુપાઈ જાય છે.
મહેશ જાણતો હતો,
કે ઓળખ મળવી મહત્વપૂર્ણ છે,
પણ આત્મસન્માન
એનાથી પણ વધારે જરૂરી છે.
એણે કોઈ ફરિયાદ કરી નહીં,
કોઈ દલીલ આપી નહીં,
ફક્ત ફાઇલ બંધ કરી,
અને નવી ફાઇલ ખોલી.
કારણ કે એને ખબર હતી —
આ દુનિયામાં,
દરેક સફળતા પાછળ
કોઈ મહેશ ઉભો હોય છે,
જેને તાળી નહીં,
પણ જવાબદારી મળે છે.
અને સમય…
સમય એક દિવસ જરૂર પૂછશે —
સફળતાનો સાચો હકદાર કોણ હતો?
