ચંદ્રપ્રકાશનો અશ્વ અંધારી રાત્રિના સુસવાટા મારતા પવન સાથે હોડ લગાવી રહ્યો હતો. પાછળ મગધના સેંકડો ઘોડેસવારોની મશાલોનો પ્રકાશ લોહીની નદી વહેતી હોય તેમ જમીન પર પથરાઈ રહ્યો હતો. રુદ્રમણિ અને કાલકેતુએ આખી સેનાને આદેશ આપ્યો હતો—"જે ચંદ્રપ્રકાશનું મસ્તક લાવશે, તેને સુવર્ણમુદ્રાઓથી તોળવામાં આવશે!"
જંગલની ગીચ ઝાડીઓ વચ્ચેથી રસ્તો કાઢવો મુશ્કેલ હતો. ચંદ્રપ્રકાશ જાણતો હતો કે જો તે સીધા માર્ગે જશે, તો મગધના ધનુર્ધારીઓ તેને સરળતાથી નિશાન બનાવી દેશે. તેણે પોતાના અશ્વને પહાડી કોતરો તરફ વાળ્યો. પાછળથી તીરોનો વરસાદ થઈ રહ્યો હતો. એક તીર તેના અશ્વના ખભાને સહેજ સ્પર્શીને નીકળી ગયું, જેનાથી ઘોડો વેદનામાં હણહણી ઉઠ્યો.
"ધીરજ રાખ મિત્ર, બસ થોડું અંતર વધુ!" ચંદ્રપ્રકાશે અશ્વની ગરદન પંપાળી.
તેણે જોયું કે રુદ્રમણિ પોતે પણ તેનો પીછો કરી રહ્યો હતો. રુદ્રમણિની આંખોમાં વેરની જ્વાળા હતી. ગિરિનગરમાં જે અપમાન તેને સહન કરવું પડ્યું હતું, તેનો બદલો તે આજે લેવા માંગતો હતો. "ચંદ્રપ્રકાશ! તું ગમે તેટલી ઝડપે દોડ, પણ આજે આ જંગલ તારી ચિતા બનશે!" રુદ્રમણિની ગર્જના જંગલના પહાડોમાં પડઘાતી હતી.
ચંદ્રપ્રકાશ એક ઉંડી ખીણ પાસે પહોંચ્યો. નીચે સોણ નદીના પથરાળ પાણીનો ભયાનક અવાજ આવતો હતો. આગળ કોઈ રસ્તો નહોતો. તેણે પાછળ જોયું, રુદ્રમણિ તેના સૈનિકો સાથે ઘેરો ઘાલી રહ્યો હતો.
"હવે ક્યાં જઈશ?" રુદ્રમણિએ અશ્વને રોકીને હીન હાસ્ય કર્યું. "આ તારા પંડિત ચાણક્યની કોઈ પણ નીતિ અહીં કામ નહીં આવે. શસ્ત્ર હેઠાં મૂકી દે, તો કદાચ મહારાજ ધનનંદ તને કેદમાં રાખવાની દયા બતાવે."
ચંદ્રપ્રકાશે આસપાસ નજર દોડાવી. ખીણની બીજી તરફ એક જૂનો, જર્જરિત લાકડાનો પુલ હતો જે વર્ષોથી વપરાયો નહોતો. તે પુલ માત્ર એક વ્યક્તિનો ભાર ખમી શકે તેમ હતો. ચંદ્રપ્રકાશે એક ક્ષણનો પણ વિચાર કર્યા વગર અશ્વને તે પુલ તરફ દોડાવ્યો.
"તે પાગલ થઈ ગયો છે! એ પુલ તૂટી જશે!" કાલકેતુએ પાછળથી બૂમ પાડી.
ચંદ્રપ્રકાશનો અશ્વ જેવા પુલ પર પહોંચ્યો, લાકડાના સડતા પાટિયા તૂટવા લાગ્યા. દરેક ડગલે મોત નીચે રાહ જોતું હતું. પુલની મધ્યમાં પહોંચતા જ એક મોટો કડાકો થયો. પુલનો પાછળનો હિસ્સો તૂટીને ખીણમાં ખાબક્યો. ચંદ્રપ્રકાશે અશ્વને છેલ્લી છલાંગ લગાવવા મજબૂર કર્યો. અશ્વ ખીણની બીજી તરફ સુરક્ષિત ઉતર્યો, પણ તે જ સમયે પુલનો બાકીનો હિસ્સો પણ નીચે પડી ગયો.
રુદ્રમણિ અને કાલકેતુ સામે કાંઠે ઉભા રહી ગયા. તેમની વચ્ચે હવે એક ઊંડી ખીણ હતી. ચંદ્રપ્રકાશે ત્યાંથી પાછળ ફરીને જોયું. તેના ચહેરા પરથી પેલો વિકૃત લેપ પરસેવાને કારણે ઉતરી રહ્યો હતો, અને તેની અસલી તેજસ્વી આંખો ચમકી રહી હતી.
"રુદ્રમણિ! આ ખીણ માત્ર જમીન વચ્ચે નથી, તારી ગદારી અને મારા રાષ્ટ્રપ્રેમ વચ્ચે પણ છે. તક્ષશિલામાં મુલાકાત થશે!" ચંદ્રપ્રકાશે લલકાર્યું અને અંધકારમાં ઓગળી ગયો.
સવારનો સૂર્ય જ્યારે ઉગ્યો, ત્યારે ચંદ્રપ્રકાશ તક્ષશિલાની સરહદ પર પહોંચી ચૂક્યો હતો. તેના વસ્ત્રો ફાટેલા હતા, ચહેરો રક્ત અને માટીથી ખરડાયેલો હતો, પણ તેના હાથમાં મગધના સૈન્યની હિલચાલનો તે ગુપ્ત સંદેશો સુરક્ષિત હતો.
તક્ષશિલાના પ્રવેશદ્વાર પર આચાર્ય વરુણ તેને જોઈને સ્તબ્ધ થઈ ગયા. "યુવરાજ? આ હાલતમાં?"
"આચાર્ય, સમય નથી. મારે ત્વરિત આચાર્ય ચાણક્યને મળવું પડશે. મગધની સેના તક્ષશિલા આવી રહી છે અને તેમની પાસે વિષારી શસ્ત્રોનો ભંડાર છે!"
ચંદ્રપ્રકાશ જ્યારે ચાણક્યના કક્ષમાં પ્રવેશ્યો, ત્યારે આચાર્ય અત્યંત શાંતિથી એક નકશાનું નિરીક્ષણ કરી રહ્યા હતા. તેમણે ઉંચું જોયું નહીં, માત્ર એટલું જ બોલ્યા, "ચંદ્ર, તેં આવવામાં વિલંબ કર્યો. પણ મને આનંદ છે કે તું મગધના પાતાળમાંથી જીવતો પાછો આવ્યો છે."
ચંદ્રપ્રકાશે સંદેશો આચાર્યના ટેબલ પર મૂક્યો. "આચાર્ય, રુદ્રમણિ અને કાલકેતુ પર્વતક રાજાની સીમા પર હુમલો કરવાના છે. સુવર્ણા અને પર્વતક રાજા જોખમમાં છે."
ચાણક્ય સહેજ હસ્યા. "ચંદ્ર, તને લાગે છે કે મેં આ બધું જાણ્યા વગર તને ત્યાં મોકલ્યો હતો? સુવર્ણાને મેં પહેલેથી જ સંકેત આપી દીધો છે. પણ અસલી યુદ્ધ તો હવે શરૂ થશે. મગધની સેનાને આપણે એ પહાડી રસ્તાઓમાં જ જીવતી દફનાવી દેવાની છે."
ચંદ્રપ્રકાશે આશ્ચર્યથી પૂછ્યું, "પણ આપણી પાસે એટલું સૈન્યબળ નથી!"
"સૈન્યની જરૂર ત્યાં પડે જ્યાં બુદ્ધિ ન હોય," ચાણક્યએ નકશા પર એક ટેકરી તરફ ઈશારો કર્યો. "આ એ જગ્યા છે જ્યાં મગધનો ઘમંડ ચકનાચૂર થશે. ચંદ્ર, તૈયાર થઈ જા, હવે આપણે રક્ષક નહીં, ભક્ષક બનીને લડવાનું છે.
